Mè

Lịch sử MÈ TỘC tại Mạn Lạn xã - Thanh Ba huyện - Phú Thọ tỉnh - Việt Nam quốc.

Vào đầu thế kỷ 18. Đời vua Hàm Nghi (8/1884 - 7/1885. Mè Tộc tại Mạn Lạn lập phú ý bằng chữ Hán, nay chuyển dịch thành tiếng Việt để lưu chuyền cho muôn đời sau.

Cụ cao tổ Mè Thế Nho không rõ nguần gốc sinh ra ở đâu, chỉ biết cụ đến đất Mạn Lạn- Thanh Ba - Phú Thọ sinh cơ lập nghiệp.

Sau những năm sinh sống cụ đã trưởng thành, lấy vợ là cụ bà Đinh Thị Du người cùng xã. Cụ sinh được người con trai là ông Mè Văn Đỗ. Ông Mè Văn Đỗ trưởng thành lấy bà Tống Thị Đổng sinh được một người con trai là Mè Thế Nghi. Về gái không rõ có ai, trong phú ý chữ Hán không thấy nói đến.

Sau đó Ông Mè Thế Nghi trưởng thành lấy bà Tống Thị Nhiệm, con bà Hoàng Thị Lý. Bà Hoàng Thị Lý chỉ có một người con gái, nên sau này bà Hoàng Thị Lý có công làm 5 gian nhafgoox cho con để thờ cúng cả hai bên nội ngoại. Ông Mè thế Nghi sinh được một người con trai là Mè Công Trung.

Ông Mè Công Trung lớn lên lấy bà Hà Thị Hướng nhưng bà hướng không có con, nên ông Mè Công Trung lấy vợ lẽ là bà Hà thị Hải. Bà Hải sinh được 6 người con trai, 4 người con gái. Các con trai sau khi trưởng thành có gia thất còn lại 5 người. Từ đó MÈ TỘC trở thành 5 chi. Nay gọi là 5 nghành.

 Chi trưởng: Ông Mè Văn Diệu          bà: Tống Thị Thiêm

Chi thứ:   Ông Mè Văn Hai                 bà: Tống Thị Hòa

Chi ba: Ông Mè Văn Nhiễm                bà: Đỗ Thị Chứng và bà Nguyễn thị Hớn

Chi bốn: Ông Mè Văn Thự                  bà: Đinh Thị Thà

Chi năm: Ông Mè Văn Bột                  bà: Cao thị Khiêm

Qua mười hai đời, có ngành đến đời thứ 13,14. Tôn tộc họ Mè đã ra hoa, kết trái, trưởng thành. Nay đã là một trong những dòng hốc sự phát triển lớn về tầm vóc, có vị trí trong xã hội, sự sinh trưởng của các ngành, con trai, con gái, đều hòa, liên hoàn theo thứ tự.

Trong phú ý chữ Hán đã ghi lại: Co trưởng không có người nối dõi thì được chuyển giao trách nhiệm tưởng đời sau sang cháu trưởng con kế theo.

Trong điển tích MÈ TỘC có một đặc điểm, về tên họ: Do đi hoạt động cách mạng hoặc lưu lạc hay vì một lý do nào đó mà đã thay đổi thành họ MA hoặc họ MAI. Nhưng đề xuất phát từ họ MÈ mà ra. Song phải có nguần gốc từ đất Mạn Lạn xã thì mới đúng theo điển tích trên.

                                                                                                                                            Ngày 15 tháng giêng năm Giáp Thân. (2004)

                                                                                                                                                Ghi chép lại đời thứ tám: Mè Văn San